Fatmir Terziu: Më shumë më njohin në Burrel e në Londër se sa në Durrës…

Kur më tha, me atë buzëqeshjen e qetë që fsheh më shumë sesa rrëfen, “më shumë më njohin në Burrel e në Londër se sa në Durrës”, nuk e dëgjova si një ankesë. Ishte një konstatim. Një fjali e shkurtër, por me peshën e një biografie të tërë. Nganjëherë qytetet harrojnë më shpejt se njerëzit. Ndërsa largësia, çuditërisht, e ruan më mirë kujtesën. Jeta e tij ka kaluar përmes shumë peizazheve shqiptare. Fillon në Ersekë, vazhdon në Has, ku një fëmijë pesëvjeçar zbulon çiftelinë dhe mëson se tingulli është një gjuhë që nuk ka nevojë për përkthyes. Më pas vjen Durrësi, qyteti ku deti i hap horizonte të tjera dhe ku fisarmonika, kitara e më vonë kompozimi bëhen pjesë e pandashme e qenies së tij artistike. Nuk është rastësi që muzika e tij ka gjithmonë diçka udhëtare. Ajo mbart malin dhe detin në të njëjtën frymëmarrje.

Në vitet kur shumë të rinj ëndërronin të gjenin një instrument, Adhami ndërtoi vetë një kitarë elektrike. Nuk ishte thjesht një ushtrim mjeshtërie teknike. Ishte një deklaratë lirie. Ai bashkoi drurin, elektronikën, telat dhe imagjinatën në një kohë kur krijimtaria duhej të kalonte gjithnjë përmes filtrave të mungesës. Disa ndërtojnë instrumente për të bërë muzikë; disa të tjerë ndërtojnë instrumente sepse nuk pranojnë të mbeten pa muzikë. Brezi të cilit i përkiste ishte një brez me emra të talentuar, artistë që i dhanë Durrësit një frymë të veçantë krijuese. Ishin vite festivalesh, orkestrash, sallash të mbushura me të rinj dhe ëndrra që shpesh mbeteshin më të mëdha se mundësitë. Në atë brez, Adham Prifti nuk kërkoi kurrë të ishte zëri më i fortë. Ai zgjodhi të ishte zëri më i sinqertë.

Kur u emërua në Burrel, ai nuk e pa këtë si një largim nga qendra, por si një mundësi për të mbjellë muzikë aty ku kishte nevojë. Kompozoi për fëmijë, për të rinj, për orkestrat lokale, ngriti aktivitete artistike dhe krijoi një klimë ku arti nuk ishte zbukurim, por pjesë e jetës së përditshme. Ndoshta për këtë arsye Burreli nuk e harroi. Qytetet që marrin dashuri pa interes, zakonisht dinë të jenë mirënjohëse. Ndërsa Durrësi, qyteti që i dha detin dhe skenën e parë, nuk e ruajti gjithmonë me të njëjtën kujdes në kujtesën e vet. Historia kulturore shqiptare ka pasur shpesh këtë paradoks: disa artistë janë vlerësuar më shumë larg vendit ku kanë lindur krijimet e tyre sesa aty ku ato kanë marrë frymën e parë.

Pastaj erdhi Londra. Për shumë emigrantë ajo është qyteti i mbijetesës. Për Adham Priftin u bë edhe qyteti i vazhdimësisë. Muzika nuk mbeti në valixhe. Ajo vazhdoi të jetojë mes shqiptarëve të diasporës, në mbrëmjet ku kënga nuk ishte vetëm argëtim, por një mënyrë për të mbajtur gjallë kujtesën kolektive. Kam parë me sytë e mi se si ai arrin të krijojë një urë të padukshme mes njerëzve. Në ato çaste kupton se artisti nuk është vetëm ai që kompozon. Artist është ai që bashkon. Edhe veprat e tij më të vona dëshmojnë se ai nuk është shkëputur kurrë nga rrënjët. “Balada e Maro Kondës”, mbi tekstin e Petraq Ristos, nuk është vetëm një kompozim. Është një rikthim te kujtesa historike, te deti i Jonit, te Çorraji i të parëve, te sakrifica që nuk duhet të mbetet vetëm legjendë. Krijuesi i vërtetë nuk ecën përpara duke harruar. Ai ecën përpara duke marrë me vete gjithçka që historia rrezikon ta humbasë.

Ndoshta kjo është arsyeja pse fjalia e tij vazhdon të më shoqërojë: “Më shumë më njohin në Burrel e në Londër se sa në Durrës.” Por ndoshta njohja nuk matet me gjeografinë. Ajo matet me gjurmën që lë te njerëzit. Dhe gjurma e Adham Priftit nuk është vetëm në këngët që ka kompozuar, në instrumentet që ka ndërtuar apo në koncertet që ka drejtuar. Ajo është në një mënyrë të të jetuarit me dinjitet, larg zhurmës së vetëlavdërimit, duke ia lënë kohës të bëjë atë që shpesh nuk e bëjnë institucionet: të ndajë krijuesin nga harresa.

Sot, kur ai mbush 75 vjet, nuk është thjesht një datëlindje që festohet. Është një rast për të përshëndetur një jetë të tërë të përkushtuar ndaj muzikës, kulturës dhe shpirtit krijues shqiptar.

Urime, i dashur Adham Prifti, për 75-vjetorin e lindjes! Uroj që vitet të të sjellin të njëjtën dritë krijuese me të cilën ke ndriçuar jetën e shumë njerëzve, në Burrel, në Durrës, në Londër e kudo ku tingulli yt ka gjetur zemra që dinë ta dëgjojnë. Sepse artistët e vërtetë nuk jetojnë aty ku përmenden më shpesh; ata jetojnë aty ku vazhdojnë të frymëzojnë.