Fatmir Terziu: Fjala e sinqertë e Agim Bekteshit

Fjala e sinqertë e Agim Bekteshit

Prof Dr Fatmir Terziu

I ndjeva dhe i shkruajta këto fjalë prej sinqeritetit dhe ndjeva se ato nuk kërkojnë stoli për të mbërritur te njeriu. Mjafton të thuhen me ndershmëri, me peshën e viteve dhe me dhimbjen e një qytetari që nuk e ka humbur lidhjen me vendin e tij. E tillë është pra, kjo fjala e intelektualit dhe studiuesit të zonës së Gollobordës, Agim Bekteshi, në një rrëfim televiziv të dhënë disa kohë më parë. Në zërin e tij ndihet shqetësimi për një shtet që, sipas tij, prej vitesh nuk ka qenë sa duhet pranë qytetarit. Ai flet për njerëzit e punës, për ata që mbajnë mbi supe familjen, tatimet, jetën e përditshme dhe shpresën se sakrifica e tyre do të kthehet një ditë në siguri e dinjitet. Por përballë tyre, Bekteshi sheh një administrim që shpesh duket larg halleve reale të njerëzve. Një nga plagët më të dhimbshme që prek rrëfimi i tij është largimi i fëmijëve dhe i të rinjve. Ai e sheh emigrimin jo vetëm si një zgjedhje personale, por si pasqyrë të një vendi që ende nuk ka arritur t’u ofrojë bijve të tij arsye të mjaftueshme për të qëndruar. Fëmijët janë në Angli, në Kanada e në vende të tjera të botës; ndërsa prindi mbetet këtu, me mallin e tij dhe me pyetjen e heshtur: çfarë do të mbetet në këtë tokë?

Për Agim Bekteshin, atdheu nuk është një fjalë ceremoniale. Ai është kujtesë familjare, histori e dhimbshme dhe përgjegjësi. Si bir i Dibrës, ai risjell në vëmendje sakrificat e të parëve, luftërat, masakrat dhe qëndresën për liri. Kjo lidhje me historinë e bën zhgënjimin e tij edhe më të thellë: liria nuk mund të kuptohet vetëm si çlirim nga pushtuesi, por edhe si mundësi për të jetuar me drejtësi, rend, punë dhe respekt brenda vendit tënd. Ai ndalet edhe te problemet që qytetari i prek çdo ditë: transporti, shëndetësia, puna, kaosi urban dhe mungesa e përgjegjësisë institucionale. Përmend udhëtimin nga Elbasani dhe e krahason përvojën e tij me qytete të mëdha të botës, ku ka jetuar e që i ka njohur nga afër. Ky krahasim nuk vjen për të nënvlerësuar vendin e vet, por për të ngritur një pyetje të drejtë: pse gjërat që duken të mundshme gjetkë, duhet të mbeten të pamundura këtu? Në fjalën e Bekteshit ka kritikë, por jo mungesë dashurie. Ka zemërim, por edhe një thirrje që të mendohet më seriozisht për brezin e ri, për ekonominë prodhuese, për investimet, për biznesin dhe për jetën në fshat e në qytet. Ai kërkon një shoqëri që të mos ushqehet me propagandë, por me rezultate; jo me premtime të përsëritura, por me institucione që kryejnë detyrën e tyre. Mbi të gjitha, ai kërkon që shqiptarët të mos e pranojnë më përfytyrimin e një vendi pa rregull, pa standard dhe pa shpresë. Dinjiteti qytetar fillon pikërisht aty: te kërkesa që ligji, puna dhe njeriu të respektohen. Fjala e Agim Bekteshit mbetet një dëshmi e një brezi që ka parë shumë, ka përjetuar shumë dhe ende nuk ka zgjedhur të heshtë. Është fjala e një njeriu që e do vendin e tij aq shumë, sa nuk pajtohet me plagët e tij.

Agim Bekteshi e nis rrëfimin e tij me një shqetësim të drejtpërdrejtë për raportin mes shtetit dhe qytetarit: “Shteti nuk ishte në pragun e derës, dhe nuk ka qenë.” Në këtë fjali të shkurtër përmblidhet ndjenja e braktisjes që, sipas tij, kanë përjetuar shumë njerëz gjatë viteve të tranzicionit. Ai e vendos në qendër njeriun e punës, atë që përpiqet të mbajë familjen dhe të krijojë një jetë të ndershme. “Ata mendojnë për fëmijët e tyre. Ata mendojnë për krijimin e kapitalit,” thotë Bekteshi, duke nënvizuar se qytetari kërkon mundësi, siguri dhe fryt nga puna e tij. Një nga shqetësimet më të mëdha të tij lidhet me emigrimin. Ai flet me dhimbjen e një prindi dhe të një shqiptari që sheh brezat e rinj të ndërtojnë jetën larg atdheut: “Fëmijët më të mëdhenj janë në vendet më të mira të planetit, në Angli, në Kanada.” Pas kësaj fjale qëndron një realitet i njohur: ikja e fëmijëve është boshatisje e familjeve dhe e vetë vendit.

Megjithatë, ai e shpall qartë lidhjen e tij me tokën shqiptare: “Për këtë tokë, kam shkruar jetën time, fatin tim.” Kjo nuk është thjesht një deklaratë emocionale, por dëshmi e një njeriu që e sheh jetën e tij të lidhur pazgjidhshmërisht me kujtesën, historinë dhe të ardhmen e vendit. Si bir i Dibrës, Bekteshi e sjell të gjallë kujtesën e sakrificave të të parëve. “Ky është vendi ku paraardhësit e mi… u masakruan në mënyrën më barbare,” thotë ai. Kujtesa historike për të nuk është një rrëfim i largët, ajo është arsye për të mos e humbur respektin ndaj lirisë dhe ndaj gjakut të derdhur për këtë truall. Ai kërkon që politika dhe institucionet të merren me hallet konkrete të njerëzve. “Kur do të mendojnë për punën, shëndetin, transportin?” pyet ai. Janë pyetje që nuk presin retorikë, por përgjigje në jetën e përditshme: rrugë që funksionojnë, shërbime publike dinjitoze dhe punë që u jep të rinjve arsye për të qëndruar.

Bekteshi ndalet edhe te kaosi urban dhe mungesa e rregullit. Duke sjellë përvojën e tij nga qytete të mëdha të botës, ai shprehet: “Kam jetuar në Shangai për një vit… nuk kishte gjë të tillë.” Krahasimi i tij nuk synon të idealizojë të huajën, por të tregojë se rendi dhe administrimi i mirë janë të mundshme kur qytetari merret seriozisht. Në fjalën e tij shfaqet një kritikë e fortë ndaj propagandës dhe premtimeve pa përmbajtje. “Po ndryshojmë tani me ditët e propagandës,” thotë ai me zhgënjim. Për Bekteshin, një vend nuk mund të mbahet me fjalë të bukura, nëse ato nuk shoqërohen me punë, përgjegjësi dhe rezultat. Ai ka një ndjeshmëri të veçantë për të rinjtë. “Këta të rinj, i kam në zemër,” shprehet Bekteshi. Kjo fjali e thjeshtë e largon kritikën e tij nga çdo ashpërsi pa shpirt: ai nuk flet kundër brezit të ri, por për një shoqëri që duhet t’i japë atij dije, punë dhe horizonte të vërteta. Në fund, zëri i Agim Bekteshit është një thirrje për ndërgjegje qytetare. Ai kërkon më shumë drejtësi, më shumë përgjegjësi dhe më shumë dashuri të vepruar ndaj Shqipërisë. Fjala e tij e sinqertë na kujton se atdhedashuria nuk është heshtje përballë gabimeve, por guxim për t’i thënë ato me zë të lartë.