PRAGJET


Bardhyl Maliqi

PRAGJET

*poemë për mësues, prindër, fëmijë dhe aadoleshentë

Përjetësimi.

Ç’është ky prag kështu:

kokë djepi a gur varri,

këmishë dhëndërie a qefin i bardhë,

prag vdekje a prag jete,

ky Gjergj Elez Ali i Ri me 99-të plagë?!

Ky prag është nusja e legjendës

A vasha e valëve,

që rend si hëna pas dashurisë së një ylli

dhe në ia kërkofshin të kapërcejë ylberin

do ta bëjë,

sikur të trandet

Toka dhe Dielli.

“Un’ do ‘vij me kalë të bardhë,

un’ do ‘vij me at me shalë,

at me shalë e at me fre,

porsi hana nëpër re!”

Ujana,

Ti sigurisht që e di.

se Ky Prag na bashkon,

se Ky Prag na ndan,

Këtu ka lule,

Tufan matanë!

Ky është pragu i ligjit,

moralit,

besimit.

A prag i anarkizmit,

flligështive,

pabesisë?

Është prag qëndrese

A është prag tjetërsimi?

Më thuaj cili je?

Je rob a njeri?

Prag i ndërrimit të kohëve,

stinëve,

mijëvjeçarëve,

Është prag i bardhë a është sterrë i zi?!

E përcaktojnë Fatijet dhe Zotat e marrë

dhe Njerëzit e përçartur besojnë verbërisht,

Veç

unë kaherë i kam i kam kapërcyer pragjet,

dhe kur qe nevoja shkallmuar fundësisht;

ndaj era më fshikullon,

më rreh egërsisht!

Dhe fëmija rritet

mes besimit dhe mosbesimit,

autonomisë kundrejt turpit,

pavarësisë përballë dyshimit.

iniciativë kundrejt fajit,

zell ndaj inferioritetit,

identitet adoleshence

ndaj konfuzionit të planetit,

Intimitet kundër izolimit,

përkatësi dhe dashuri

produktivitet i një burri

jo vetabsorbim në vetmi,

integritet kundrejt vetë dëshpërimit,

por,

më ngadalë se shpejt ia shalove harrimit…

është kërthi ende,

është ende fëmijë,

paçka se prapësinat i do për çudi.

I picërron sytë dhe bebëzja reagon

ndaj errësirës dhe dritës

tkurret, zgjerohet;

valë elektromagnetike

në korne, në iris,

nga lentet

rendin me vrap në retinë

nga portat e dritës

ikonat e sendeve

përmes impulsesh nervore

përmes shkopinjsh e konesh

në tru perceptohen.

Sytë, ah sytë, ç’mrekulli e natyrës!

kush pyet për ngjyrat dhe format natyrisht

është i dashuruar pas syve të kaltër,

të gjelbër, kafe dhe të zinj sigurisht.

Fëmija prej syve nxë gjysmën e botës

kapet pas kolorit, paraqitjes dhe formës,

vëren ndryshimin, lëvizjet, shpërthimet,

rendjen në rrugë,

vërtitjen në hapësirë.

dhe për gjysmë sekonde

nga kujtesa shqisore,

perceptimi

ngulet në tru i pavdirë.

Me sy nesër fëmija do nxërë alfabete,

do ‘ shfletojë biblioteka,

do ‘ gërmojë në internet.

me e-mail do të shkëmbejë mesazhe,

leksione dhe detyra,

do të mësojnë në distancë

si mësuesit në KUALIDA.

dhe emocionet e së bukurës

prej sysh do t’i marrë.

se për këdo dritë e syve është krejt e shenjtë,

për sytë e ballit do të betohet për jetë!

S’dua të zgjatem t’ju them gjithçka di

po gjithë receptorët përbëjnë një çudi,

dhjetëra antena që kapin ngacmime,

i përcjellin të sakta në qendrat aktive,

përcaktojnë Pragun Absolut dhe

Pragun e Ndryshimit,

Kështu është e pamundur t’i shpëtosh ndijimit.

Ndaj mësuesit e mirë këtë qartë e dinë

dhe në klasa bombardojnë receptorë pa mbarim:

në tavolina me grupe shumica punon,

dy demonstrojnë, një pjesë eksperimenton,

sekretarët në kompjuter të dhëna regjistrojnë,

“djathtistët” tregimet me figura ilustrojnë,

Admiri dhe Fotjoni shkruajnë vjersha dhe ese,

veç Julian trazovaçi mban kokën në re.

Lideri i grupit dhe atë e vë në punë,

paçka se me përtesë, dhe Goni ndërroi gunë.

S’ka nxënës syleshë, as djem veshëdyll,

veç zgjo interesat, motivo më të mirët,

përsos metodat, teknikat, strategjitë,

në vlerësime të matshme rreshtoji njohuritë,

sfida inteligjence dhe emocion sigurisht,

lehtëso komunikimin, mos qorto “gabimisht”.

fëmija është i ndjeshëm si lastari i hardhisë

programoji si lodra detyrat e shtëpisë,

dhe lojërat mësime shndërroji në klasa,

po zgjove kureshtjen, s’ka “tabula rasa”.

Vala zanore nga ajri hyn në vesh,

lëkund membranën dhe lëngun e kërmillit,<