Mexhid Mehmeti: Kurorë sonetesh

NË SYTË E TU

I. NË FILLIM TË SHPIRTIT

    QË DIGJET

Në sytë e tu u zjarrmua një pranverë,

mbi zemrën time shkrepi një diell i ri;

aty ku heshtja flet më fort se fjala,

koha u ndal brenda një përqafimi.

Më thërret nata me zërin tënd të ngrohtë,

si hënë që dridhet mbi liqen të qetë;

në çdo kujtim më ndjek e më merr me vete,

e jeta ime bëhet hije e jotë.

Si lule e bardhë nën shiun e ëndrrave,

më lulëzon në kopshtin tim të fshehtë;

pa ty, çdo agim më ngjan me mbrëmje të verbra.

Në sytë e tu u gjet e humbura shpresë,

në sytë e tu e di: dashuria vlen,

në sytë e tu u zjarrmua një pranverë.

II. PRANVERA E SYVE TË TU

Në sytë e tu u zjarrmua një pranverë,

një dritë e butë që shkrin të ftohtat brenda meje;

çdo hap i yti më çel një rrugë të vërtetë,

në frymën e zemrës je lutja ime e lehtë.

Kur flet, më ndizet brenda gjithë universi,

mendja humbet si pupël në stuhi;

në trupin tim ndiej një përqafim pa fjalë,

ndalet gjaku, ndalet rrjedha e jetës.

Një prekje e jotja më zgjon nga harresa,

më mbjell në lëkurë lulëzimin e dashurisë;

pa ty, çdo çast më bëhet plagë.

Nga ëndrrat vjen si engjëll pa zë,

por thërret shpirtin që vetë ma zgjodhe ti,

një dritë e butë që shkrin të ftohtat brenda meje.

III. BRENDA MEJE JE, EDHE

     KUR MUNGON

Një dritë e butë që shkrin të ftohtat brenda meje

më ngroh në heshtje, edhe kur s’je pranë;

të ndiej në gjak, në zemër, në frymë e në dhe,

më merr e më sjell në dashuri pa anë.

Kur fjala s’thotë dot atë që dua,

vjen prania jote, flet me ndriçim;

çdo yll i qiellit më bëhet lutje,

çdo ag i ditës më ngjan në takim.

Në vetminë time çel një kujtim i bukur;

je zë i largët, por gjithnjë me mua,

as largësia s’e shuan këtë zjarr.

Të pres të kthehesh, por s’je as larg, as vonë:

brenda meje je, edhe kur mungon,

më ngroh në heshtje, edhe kur s’je pranë.

IV. NË ZEMRËN TIME

     KE NDËRTUAR STREHË

Më ngroh në heshtje, edhe kur s’je pranë,

si diell i fshehur pas reve të mallit;

zëri yt çel çdo derë të ndalur,

në çdo hap timin më mban dashuria jote.

Pa fjalë më flet më fort se zëri,

më ndihmon të shoh përtej vetmisë;

në errësirë më je dritë pa flakë,

në terr të mendjes je ndërgjegjja ime.

Kur bota më duket rrënojë e zbrazët,

më kthen në vete, më jep frymë të re:

në zemrën time ke ndërtuar strehë.

Dhe çdo rrahje më kujton praninë tënde,

çdo ëndërr më shpie te fytyra jote,

si diell i fshehur pas reve të mallit.

V. E PASHË VETEN NË SYTË E TU

Si diell i fshehur pas reve të mallit,

ti rrezaton aty ku shpirti më ngrihet;

të kërkoj në heshtjen që nata ma flet

dhe të gjej në çastin që koha ma fal.

Ti s’vjen me zhurmë, as me stoli,

vjen si pranverë pas dimrit të gjatë;

pa trokitur hyn e rri në zemrën time,

si sekret që më bën të qesh çdo ditë.

Të kam dashur para se të të njihja,

më parë kam ndjerë frymën tënde:

kur e pashë veten në sytë e tu.

Që atëherë s’jam më i njëjti,

në çdo kujtim më ndjek dashuria jote,

ti rrezaton aty ku shpirti më ngrihet.

VI. ATËHERË NDRYSHOI

     FRYMA IME

Ti rrezaton aty ku shpirti më ngrihet,

dhe qiejt hapen për një dritë të re;

në sytë e tu çdo plagë shërohet,

në zemrën time je mbretëresha e dheut.

Në çdo përqafim ka përjetësi,

në çdo puthje – një lutje e lashtë;

atëherë ndryshoi fryma ime,

si deti nën një hënë të qartë.

Më mësove gjuhën që s’e flet askush:

të ndiej pa fjalë, të dua pa kushte,

të zgjohem për ty – kjo është lumturi.

Ti erdhe kur s’pritej as shpresë, as zë,

më mësove të besoj në mrekulli,

dhe qiejt hapen për një dritë të re.

VII. FRYMË QË UDHËTON TE TI

Dhe qiejt hapen për një dritë të re,

kur buzëqesh ti në mes të rrëmujës;

mbi të përditshmen vjen si shpresë,

e zbukuron gjithçka me fjalën e butë.

Të ndiej si heshtje që kumbon në gjoks,

si frymë që udhëton përherë te ti;

s’je vetëm grua, je metaforë,

që më mban gjallë si poezi.

Sa herë më flet, më rilind ndjenja,

çdo gjest i yti është përkëdhelje,

zëri yt më thërret përtej kohës.

Ti më dhuron më shumë se dashuri,

je vetë rrënja e qenies sime,

kur buzëqesh në mes të rrëmujës.

VIII. DASHURI QË LIND

       NË HESHTJE

Kur buzëqesh në mes të rrëmujës,

ndryshon gjithçka që ngjan e rëndomtë;

nata bëhet më e thellë, më e qartë,

dhe unë ndjehem më i gjallë në heshtje.

S’ka nevojë të flasësh shumë:

në ty hesht dashuria me dritë,

dashuri që lind në heshtje e rritet,

si pemë që çel fshehurazi.

Je pranverë mbi dimrin tim,

mban gjallë atë që s’beson më;

je dritë që s’shndrit, por ndriçon.

S’ke nevojë të ndryshosh asgjë,

je mrekulli në thjeshtësinë tënde,

ndryshon gjithçka që ngjan e rëndomtë.

IX. EMËR QË S’MUND

     TË HARROHET

Ndryshon gjithçka që ngjan e rëndomtë

kur je pranë, edhe hapi lehtësohet;

je frymë që s’gënjen, s’krahasohet,

emër që s’mund të harrohet kurrë.

Në çdo mëngjes e kam fjalën tënde,

në çdo natë më je shpirt i pazëvendësueshëm;

e vërteta ime mes botës së rreme,

në sytë e tu pushon lodhja ime.

Dua të ndiej zërin tënd në heshtje,

të jesh pranë edhe kur larg jemi,

në çdo hap të jetës – hije e mirë.

E di se jam më shumë kur je ti,

në çdo rrugë më bëhesh shtëpi,

kur je pranë, edhe hapi bëhet më i lehtë.

X. TË DUA PËRTEJ ÇDO FJALE

Kur je pranë, edhe hapi bëhet më i lehtë,

si të ecësh mbi petale në erë;

gëzimi ndjek gjurmët e tua,

në çdo hap gjendet një dritë.

Të dua përtej çdo fjale e ngjyre,

je më shumë se emër apo trup;

ti më jep frymë, më jep qëllim,

në ty gjej botën që më mungon.

Mësohem me ty si me një lutje,

lutje që zgjat gjithë jetën,

shpirti im mbështetet në ty si lis.

Në ty fillon e mbaron çdo stinë,

ti je ajo që s’ndryshon kurrë,

si të ecësh mbi petale në erë.

XI. TË TË NDJEJ –

     ËSHTË JETË MË VETE

Si të ecësh mbi petale në erë,

është çdo çast me ty, i lehtë e i thellë;

asgjë s’është e zakonshme në praninë tënde,

të të ndjej – është jetë më vete.

Në çdo çast më mëson të rilind,

të dua pa mëdyshje;

të jesh nuk është zgjedhje, por fat,

fat që më ka ndodhur mua.

S’ka kohë për dyshim kur je ti,

s’ka vend për fshehje kur rri brenda meje,

je dritë që s’kërkon asgjë.

Më do sa thellë më njeh, pa përpjekje,

si të ecësh mbi qiell të fshehtë,

është çdo çast me ty, i lehtë dhe i thellë.

XII. SI MAGJI QË NUK LODHET

Është çdo çast me ty, i lehtë dhe i thellë,

një pëshpëritje që më çon në lartësi;

si frymë që zbret nga një qiell tjetër,

si magji që nuk lodhet kurrë.

Je koha që s’e mat asnjë orë,

dashuri që s’pyet për kushte;

në ty ndiej lirinë më të thellë,

dhe në të gjeta vetveten.

S’ka ndarje që ta ndalë këtë ndjenjë,

s’ka heshtje që e shuan këtë zjarr;

të dua në çdo hap të botës sime.

Edhe kur jam larg, ti je këtu,

në çdo varg që shkruaj për të jetuar,

një pëshpëritje që më çon në lartësi.

XIII. ME TY, GJITHÇKA

       BËHET ART

Një pëshpëritje që më çon në lartësi,

e thjeshtë si ajri, e fortë si besim;

ti më je lutje, më je frymëzim,

me ty, gjithçka bëhet art.

Të të kem është si të kem universin,

s’e mat dot kjo botë ç’ndjej për ty;

në çdo gjë që prek – më je ti,

si fshehtësi që rri përherë pranë.

Çdo buzëqeshje jote është poemë,

çdo lot – këngë që më djeg në shpirt;

në ty jam poet, pa qenë i tillë.

Edhe kur fjala më mungon krejt,

ti mbetesh vargu që më mban gjallë,

e thjeshtë si ajri, e fortë si besim.

XIV. KTHIMI NË FILLIM

E thjeshtë si ajri, e fortë si besim,

je ti, dashuri që s’mund të harrohet;

nga sytë e tu u rrita e u ndërtova,

në sytë e tu u zjarrmua një pranverë.

Në puthje që s’u dha, të ndiej më fort,

në fjalë që s’u tha, më thërret malli;

je ndjenjë që më mbush e më lodh,

ritëm i brendshëm që s’ndalet kurrë.

Je tingull harpe të harruar,

që ringjall shpirtin tim në heshtje,

lulëzim i vonë në kopsht pa pranverë.

Në sytë e mi të shoh edhe kur mungon,

si hije që flasin me dritën përtej,

e thjeshtë si ajri, e fortë si besim.

XV. KURORA

(Sonet magjistral)

Në sytë e tu u zjarrmua një pranverë,

një dritë e butë që shkrin të ftohtat brenda meje,

më ngroh në heshtje, edhe kur s’je pranë,

si diell i fshehur pas reve të mallit;

Ti rrezaton aty ku shpirti më ngrihet,

atëherë ndryshoi fryma ime,

dhe qiejt hapen për një dritë të re,

kur buzëqesh në mes të rrëmujës;

Ndryshon gjithçka që ngjan e rëndomtë,

kur je pranë, edhe hapi bëhet më i lehtë,

si të ecësh mbi petale në erë;

Është çdo çast me ty, i lehtë dhe i thellë,

një pëshpëritje që më çon në lartësi,

e thjeshtë si ajri, e fortë si besim.

Nga libri në dorëshkrim me sonete:

"URË E HESHTURMIDIS DY ZEMRASH"