Koha: kujtesa dhe pritja


Fatmir Terziu



Kafshët thuhet se jetojnë në një të tashmevazhdueshme. Jetojnë kështu, meqenëse ata nuk kanë asnjë dallim kohor të së kaluarës, të së ardhmes, madje as dhe të së tashmes. Në këtë mënyrë e vazhdueshmja, ose e tashmja frymore janë filozofi e vetëdijes njerëzore. Ndaj vetëdija jonë për kohën, bëhet më së shumti tipar dallues i njerëzimit.

Megjithëse kryesisht jemi të fiksuar pas kohës objektive, ndërsa rrotullimi i Tokës sonë ndahet, dhe natyrisht aty ku vetëdija jonë e njeh si dita dhe nata. Me lëkundjen e lavjerrësit dhe goditjen e orëve, ne kemi mirëkuptuar gjëra që rregullojnë lëvizjet tona. Dhe mbetemi me to ndërsa përpiqemi të rrahim orën!

Por teologët dhe filozofët e lashtë të Indisë dhe ato nga Greqia e lashtë, të cilët ishin ndër të parët që menduan për natyrën e vërtetë nga të gjitha gjërat, kishin menduar edhe për natyrën subjektive të kohës. Koha ishte lineare apo ciklike, ishte koha e pafundme, apo e fundme?

Dhe atje ku ndjehet… Koha mund të matet ve