Rizah Sheqiri: NË DITËN NDËRKOMBËTARE TË GJUHËS AMTARE

Unë dhe kolegu im suedez Anders Wessman jemi dy mësues që mendojmë se gjuha amtare është shumë e rëndësishme. Ne e shohim çdo ditë sa domethënëse është ajo për identitetin e nxënësve, vetëbesimin dhe zhvillimin e tyre në zënjen e dijeve.

Të kesh mundësinë ta përdorësh dhe ta zhvillosh gjuhën amtare është ndihmesë  jo vetëm për mësimin e gjuhëve tjera por padyshom e mundëson shumë edhe të nxënit në të gjitha lëndët mësimore.

Ditën Ndërkombëtare të  Gjuhës Amtare  e festuam duke folur edhe në gjuhët tona amtare për rëndësinë  dhe për mënyrën se si gjuhët janë ura lidhëse mes popujsh, kulturash, historish dhe traditash.

Ne patëm mundësinë të këmbenim mendimet dhe përvojat tona duke  zhvilluar biseda përmbajtësore, duke evokuar kujtime nga një kohë e vështirë e viteve 90-ta, në mesin e tyre edhe kujtime të çasteve të bukura të organizimit të komunitetit tonë bashkë me miqët e shumtë vendas të cilët gjithçka, të gjithë potencialin ekonomik, fizik e intelektual e kishin vënë në dispozicion të atdheut të okupuar i cili po përjetonte aparteidin më të egër serb, biseduam për gjithë kontributin e gjithanëshëm për ta informuar opinionin suedez e atë ndërkombëtar për tmerrin e dhunës serbe për burgosjet, vrasjet, masakrat, dhunimet dhe për gjithë fushatën e egër për pastrim etnik që po ndodhte atë kohë ndaj popullit shqiptar të pambrojtur në Kosovë, evokuam edhe shumë ngjarje shumë të rëndësishme dhe të paharrueshme qoftë këtu në atheun e Andersit, qoftë atje në atdheun tim…

Pas gjithë këtyre bisedave festimin e përfunduam në ëmbëltoren  Wienerkonditoriet në Uddevalla e njohur në gjithë Suedinë perendimore për gatimet dhe ëmbëlsirat e saj. Aty pimë kafe  dhe ngrënëm semla ( këtë ëmbëlsirë që në Suedi e ka ditën e saj më 17 shkurt) të shijshme, gjë që krijoi një atmosferë të ngrohtë dhe të këndshme, duke biseduar shumë edhe për traditat e kuzhinës suedeze e asaj shqiptare.

Më pas vizituam Bohusläns museum dhe pamë disa ekspozita. Ishte një ditë e vlerësuar, e mbushur me bashkëbisedim për gjuhën dhe me krenari për traditat dhe gjuhët tona të ndryshme amtare.

POR NË BOHUSLÄNS MUSEUM NË UDDEVALLA DITA NDËRKOMBËTARE E GJUHËS AMTARE DO TË FESTOHET më 26.02.2026.nga ora 13:00 deri në 17:30, në sallën e dëgjimit (hörsalen).

Festimi organizohet në bashkëpunim me mësuesit e gjuhës amtare dhe nxënësit nga shkollat fillore të Uddevallës, në mesin e të cilëve edje nxënësit shqiotarë bashkë me mësuesen e gjuhës shqipe znj. Lili Sheqiri.

Programi përfshin ndër të tjera një ekspozitë të punimeve të nxënësve, një kuiz, si dhe stacione kreative me ngjyrosje e pikturim flamujsh dhe me aktivitete tjara për të nderuar shumëllojshmërinë e gjuhëve të shumta amtare.

Rizah Sheqiri

PÅ DEN INTERNATIONELLA MODERSMÅLSDAGEN

Jag och min svenska kolega Anders är två lärare som tycker att modersmålet är väldigt viktigt. Vi ser varje dag hur betydelsefullt det är för elevernas identitet, självkänsla och kunskapsutveckling. Att få använda och utveckla sitt modersmål stärker både språket och lärandet i alla ämnen. Idag firade vi modersmålsdagen genom att prata på modersmålet om dess betydelse och om hur språket binder oss samman med vår kultur, historia och våra traditioner.

Vi hade möjlighet att utbyta våra tankar och erfarenheter genom att ha meningsfulla samtal, väcka minnen från en svår tid på 90-talet, bland dem också minnen från de vackra stunderna då vi organiserade vår gemenskap tillsammans med de många lokala vänner som hade gjort allt, all sin ekonomiska, fysiska och intellektuella potential tillgänglig för att hjälpa det ockuperade hemlandet som upplevde den mest brutala serbiska apartheidregimen. Vi pratade om alla deras omfattande bidrag till att informera den svenska och internationella allmänheten om det serbiska våldets fasor för massakrerna, våldtäkterna och för hela den brutala kampanjen för etnisk rensning som ägde rum vid den tiden mot det försvarslösa albanska folket i Kosova. Vi återupptog också flera mycket viktiga och oförglömliga händelser både här i Anders hemland och där i mitt hemland…

Efter alla dessa samtal avslutade vi firandet på Wienerkonditoriet i Uddevalla, känt i hela Västsverige för sina bakelser och desserter. Där drack vi kaffe och åt utsökt semla (denna dessert som i Sverige har sin dag den 17 februari), vilket skapade en varm och trevlig atmosfär, och vi pratade mycket om traditionerna inom det svenska och albanska köket.

Därefter besökte vi Bohusläns museum och kollade på flera utställningar. Det blev en uppskattad dag fylld av gemenskap, språkglädje och stolthet över våra olika traditioner och olika modersmål.

MEN PÅ BOHUSLÄNS MUSEUM I UDDEVALLA SKA INTERNATIONELLA MODERSMÅLSDAGEN FIRAS  den 26.02.2026 mellan klockan 13:00 och 17:30 Bohusläns museum, hörsalen.

Firandet organiseras i samarbete med modersmålslärare och elever från Uddevalla grundskolor, bland vilka albanska elever samt den albanska modersmålsläraren Lili Sheqiri.

Programmet innehåller bland annat en utställning av elevernas arbete, tipspromenad, samt kreativa stationer med flaggmålning och  utställningar, pyssel och aktiviteter för att hylla mångfald och språk.

Rizah Sheqiri