PSE HESHTIN KAMBANAT?


Mumin Shutaj

Kadri Tarelli, shkruan:


Poezia është art i veçantë dhe i pavarur, që ka një llogjikë të brendshme. Poezia e gjen realizimin e vet në format më të bukura.

Aristoteli.

PSE HESHTIN KAMBANAT?

Mumin Shutaj, në një libër të ri.

- Pse heshtin kambanat? - Një pyetje që lindi vetiu kur mora në dorë librin “Heshta e kambanave”, të autorit Mumin Shutaj. Ishte një bisedë e zakonshme në Durrës, me shkrimtarin dhe studiuesin Shpendi Topollaj, lidhur me letërsinë që krijohet në trojet shqiptare, në Dardani dhe në Ilirida, ku shpreha një mendim lidhur me stilin e vargut të thyer, apo varg i lire, etj, etj. Nuk më çudit fakti që ka shumë emërtime, të cilat më duken si sajesa për t’i dhënë më shumë hapësirë teorive mbi mendimin poetik, medemek të çliruar nga korniza e metrit dhe vargut klasik. Teoritë nuk i shtojnë vlera librit apo formës së krijimtarisë. Janë thjesht hallakatje diskutimesh, në udhë të ngushta me shumë dredha.

Nuk them se e njoh me themel këtë lloj krijimtarie nëpër botë, në Dardani apo në Shqipëri, megjithëse edhe këtu në Durrës ka disa poetë që ndjekin po këtë stil të shkruari, si të “shkujdesur”. Kam përshtypjen, ndaj dhe nuk dua të gaboj, se mjaft krijues nga Dardania dhe Ilirida, e pëlqejnë goxha mirë këtë formë dhe, si të thuash kanë gjetur vetveten. Me që unë njoh disa prej poetëve të sotëm të dardanas, po përmend: Agim Desku, Sokol Demaku, Bajram Muharremi-Bistrica, Adem Zaplluzha, Maxhun Osmanaj, Idriz Gashi, Emine R. Hoti dhe tash së fundi, Mumin Z. Shutaj, etnolog, studiues dhe poet, për të cilin, Shpendi Topollaj nuk priti gjatë dhe më zgjati librin “Heshtja e Kambanave”, një nga 16 librat e botuar, ku shtatë prej tyre janë me poezi.

Më vjen mirë që Shpendi i ka kushtuar një shkrim-vlerësim të mirëfilltë këtij autori, titulluar: “Mumin Z. Shutaj, poet, studiues dhe folklorist i shquar atdhetar”. Ku mes të tjerave, thotë: Të gjithë autorët kanë për atdheun një mall të pashuar. Përsa u takon njerëzve të letrave, ata e ndiejnë si detyrë të japin kontributin e tyre në forcimin e kësaj dashurie, në evidentimin e vlerave tona kulturore, apo për problemet e pazgjidhura kombëtare. Portali “Fjala e lire”. Londër.

Duke përmendur kaq libra të botuar, besoj se çdokush e formon një bindje të shëndoshë se ka të bëjë me një krijues me kulturë të gjerë, do të thosha të ngjeshur fort dhe të thekur në njohjen e historisë, letërsisë, traditës dhe formave “moderne” të poezisë bashkëkohore. Nuk u gabova, sepse shpejt u binda, se kam në dorë një libër që ka vlera poetike dhe njëherazi filozofike. Libri në vetvete përmban rreth 103 poezi të ndara e të grumbulluara në katër rubrika. Sa për njohje po them pak fjalë për secilin grup:

I pari: Qëndrime, mendime dhe ndjesi mbi jetën në tërësi, si rastësi, përpjekje dhe filozofi.

I dyti: Jepet prerë kumti i me