"Argjëndarët e Metaforës"


I kisha lexuar ende pa u botuar një pjesë të analizave dhe eseve që I Jahaj paraqet në librin e tij, me titullin "Argjendarë të metaforës". Analizat ideo- artististike si edhe esetë e përfshira ne rreth 150 fq të këtij libri kanë ardhur si rrjedhë e natyrshme e pa sforcime, profesionalisht të realizuara, pasi vet autori mbart mbi vete përvojën e gjatë si mësues letërsie dhe krijimtarie poetike që e kanë plotësuar figurën e tij dhe ashtu si një kirurg i kujdesshëm operon deri në inde të imta çdo qelizë pa u ngutur dhe me qëllimin e mirë në mendje dhe në zemër, që "Argjëndarët e Metaforës" të transmetojnë vlera dhe mesazhe dhe lexuesit të gjejnë në to ide dhe figura letrare që u interesojnë, që prekin "telat" dhe i vënë në mendime të njohin më mirë e me diapazon më të gjërë këta dy poetë të shquar; Ali Asllanin (princin e lirikës erotike) dhe Fatos Arapin (poetin modern të abstraksionit) siç dhe janë cilësuar prej autorit. Ajo që mua më bëri përshtypje gjatë leximit të librit ishte fakti se si autori, përmes analizave të vargjeve shpalos ide dhe mendime rreth figurave të ndryshme stilistikore, vlera dhe përvojë ku të duket sikur ata flasin me njeri-tjetrin, flasin me një gjuhë, me gjuhën e poezisë, duke mbushur dhe duke e pasuruar lexuesin shpirterisht dhe artistikisht per të dy koloset e letërsisë shqipe, Ali Asllani dhe Fatos Arapi. Mendimi i autorit vjen me prurje të reja e cilësore rreth simbolikës së lotit në poezinë e Ali Asllanit:

"Është interesante, -thotë ai,-të veçohet dhe të njihet si objekt më vete përdorimi i detaijit të LOTIT në poezinë e A Asllanit. Janë bërë shumë studime për poezinë e tij të veçantë e të thellë; janë kapur shumë objekte vëzhgimi, por për imtësitë e detajeve, siç është simboli i lotit, nuk janë bërë. Ky detaj i imtë në dukje, por i thellë në shprehje, është i veçantë për këtë poet." Loti i Aliut është dritë-zë-dhënës i shpirtit:

Flas për ty e flas për zotin,

Si e ka stolisur lotin,