“MENOPAUZA E ENGJËJVE”


Pirro Loli

Primo Shllaku është shkrimtar, poet, studiues dhe përkthyes. Ai e refuzoi estetikisht dhe moralisht sistemin diktatorial dhe letërsinë e asaj kohe, ndaj vendos të botojë vetëm pas rënies së komunizmit. Është autor i shumë veprave në poezi dhe prozë, ndër të cilat përmendim vëllimin me poezi “Lule nate”, “Hana e njelmët e ditës”, studimin kritik “Një Uliks që s’mbërriti kurrë në Itakë”, përmbledhjen me novela “Muzikantët” deri te libri më i fundit me tri drama “Aktorë pa kujtesë”. Në panairin e vitit 2018 ai ka ardhur me një numër rekord përkthimesh “Kujtime të përtejvarrit” e François René de Chateaubrianit, “Lulet e së keqes” e Charles Baudelaireit, “Metamorfoza” e Franz Kafkas dhe dy vepra të Jean-Paul Sartre “Nekrassov” dhe “Baudelaire”. Primo Shllaku është edhe profesor i estetikës në Universitetin e Arteve.

Siç ka monumentet e veta, fjala poetike ka edhe gropat e saj, moçalishtet, pse jo dhe varret e saj. Autorët e lartësive të fjalës poetike qëndrojnë si mësuesit e mençur të botës, pamvarësisht nga janë, nga Greqia apo Franca, Argjentina apo Spanja, pamvarësisht që kanë jetuar para apo pas Krishtit ose e pinë kafen me ne. Mijëra e mijëra harrohen me të shumtët. Të gjithë, ata që hedhin fjalën në letër janë të kërcënuar nga harrimi. Fjala, si monedha, ka ligjet e veta të zhvelftësimit a inflacionit. Ka dhe vdekjen e saj. Parajsën. Dhe Ferrin. Nekrologjia e fjalës nuk shpallet. Fjala e pavlerë bashkjeton me ne si një send që s’ka të bëjë me ne deri në harrim të plotë sikur s’ka qënë kurrë.

Sot kohët janë më komplekse dhe fjala poetike është e kërcënuar. Njeriu është i lirë më tepër për t’u hapur udhë antivlerave. Njëtrajtshmëria, zvetnimi i fjalës, homogjenizimi i mosmedias me urinë e ujkut për të fituar para, cënon me agresivetet fjalën poetike, vlerat e vërteta dhe kulturën. Italo Kalvini, madje, ka paralajmëruar murtajën e gjuhës, epideminë katastrofike që kërcënon këtë vlerë universale të njerëzimit. Fjala si grumbullim stok, fjala hipokrite dhe e pamoralshme po mer