Nga libri me poezi “Stinë e thatë” i Michael D. Higgins


Presidenti i Republikës së Irlandës dhe Ndrek Gjini

Nga libri me poezi “Stinë e thatë” i Michael D. Higgins, libër të cilin besoj ta sjell së shpejti në shqip.

Ndrek Gjini


Poezi

Pluhur yjor

Ne jemi pluhur yjor

i formuar prej avujsh dhe grimcash

nga krijimi dhe shuarja e galaksive.

Ne jemi ato thërrmijat e vockla të kozmosit tonë,

ikur nga mbetjet e shtratit të memories

vjedhurazi, duke ecur gjithmonë në drejtim të imazhit tonë,

të shpresave të parealizuara, dhe duke u venitur.

Premtimi për përsosjen tonë akoma të parealizuar ekziston ende,

megjithëse i vakët.

Në këtë lëvizje ne e gjejmë shpëtimin

brenda qelizës së arsyes.

Prej këtij lloj burgu

dëgjohet vajtimi ynë

ç’ka tregon se ne nuk jemi veç fëmijët e arsyes.

Shikimin kemi hedhur nga trojet e shpirtit.

Trubullirat e së tashmes janë tërhequr.

Mish-mashi i gjërave që janë përtej

kohës dhe hapësirës jehon.

Dyshimi na fton në një udhëtim

për të dalë kundër sigurive të rreme

të bëra me punë të pakëta dhe metoda primitive.

Një predikim të përvajshëm

do të mbajnë fjalët tona të debuara

si ushtima të një profecie të humbur.

Thellë brenda vetes e dëgjojmë atë thirrje

që na dhuron më shumë se ngushëllim

duke krijuar një histori të re të një kohe të re

dhe hapësirë të mrekulleshme.

Premtim i një lumturie ende të palindur

krijuar nga pluhuri yjor.


Një stinë e thatë

Po vjen një errësirë

e cila s’e mbart aspak vlagën e ndonjë shenje drite.

Është një errësirë e thatë që kërcënon.

Errësirë e një kohe shkretëtire.

Mungojnë fjalët e majftueshme për të ndezur zjarrin

e shqisave.

Ka pllakosur një heshtje

që bujarisht terrin e mirëpret

atje ku hijet e gjërave të së shkuarës

fluturojnë njëra pas tjetrës

duke trembur kujtesën

që gati sa s’po i ndalet fryma

në këtë kohë të pajetë.

Dhe nga brendësia e kësaj kohe pa ajër

një ofshamë gjigande del

nga përmallimi i madh.

Është ofshama e dhimbjes së një fillimi të ri

për fjalën

për dashurinë

për shpresën.

Kur qetësia thyhet

britmat dhe lutjet nën zë

drejtuar një Perëndie

që hesht si lis i thatë

mbushin ajrin.

Në këtë ajër të thatë

pa përgjigje mbetën këto britma dhe lutje.

Dhe në këtë kohë të paimagjinueshme

kur planetet vdesin

nuk do të ketë më gjurmë

të kohës së vjetër të fjalëve.

Gjithçka do të jetë rikthyer

në pluhur

prej nga dhe ishte krijuar.

Në këto memente gjysmëdrite

ne duhet të mos kemi frikë të derdhim lot

për errësirën që po vjen.

Dhe nga vlaga e këtyre lotëve

do të shpërthejë një ndriçim i fortë

i shqisave

me të cilat ne mundemi të ëndrrojmë

për hapësirën e përbashkët njerëzore që ndamë

në kohën që na u dha për ta jetuar.

Në këtë muzg do të ndodhë që

të pafrymët

do të kërkojnë njëri-tjetrin

duke vajtuar për fjalët e humbura të dashurisë,

që s’arriten të thuhen në kohën e ndërrimit të stinëve.

Duke krijuar një trishtim të thellë

në këtë errësirë të pashpresë.

Por në këtë gjysmëdritë le të këndojmë,

të gëzojmë

dhe të qajmë gjithashtu

me ndershmëri

për ato fjalë të humbura

që nuk u thanë,

për dashuritë e pafat,

për duart e thata

qe s’u shtrënguan e as s’u puthën.

Ne mes stinëve po presim.

Kohë e thatë po na fton

dhe bukuria e gjërave të thjeshta

bëhet e çmuar.

Lulet nuk çelin

për sa kohë që ne me habi vështrojmë bimët e këqija.

Sepse në rrënjët e këtyre bimëve tani të vlerësuara

në këtë pritje tonën midis stinëve

nuk ka veç pluhur

por dhe ca fara mjaft të bukura

të shpërndara në këtë shtresë të hollë të dheut

fara të shpresës e cila mund të mbijetojë

edhe në kohën pa ajër.

Dhe askush nuk e di

nëse në hapësirën pafund

do te flitet ndonjëherë

apo dhe as të kujtohet

fakti që ne u përpoqëm të bejmë një histori

me arsye arrogante

në një kohë normale.

Në fund të fundit,

ne jemi të etur për shpresë

dhe për një vendbanim të ri

për frymën e shpritit.

Sepse në vendbanimin e shpirtit

një jëtë e re mund rilindë përsëri

me rregulla të reja loje

për mendjet dhe fjalët.

Kjo është lutja jonë

në këtë prag errësire.

Nuk është zbrazëtia

ajo që pret

përtej errësirës

por hapësira e dashurisë së përjetshme.

Lutja jonë e fundit

është thenë

brenda kësaj

heshtje të mirëpritur.

Në fillim 1

Në fillim që Fjala

por Fjala nuk qe fillimi.

Kur nën ndikimin e rregullave

që u vendosën në kohë të dhunshme

drita u venit

grimcat që u shpërndanë në errësirë

nuk u vetorganizuan ndryshe

veçse në formën e mosarsyes.

Nuk që fillimi pa rregulla

dhe as fjala ajo që kërkoj rregulla në fillim.

Fjala që në formën e mosarsyes

përtej vështrimit dhe frymëmarrjes.

Ishte një errësirë e thellë dhe rrëmuje e plotë

kur Fjala erdhi.

Ajo klithma e parë për ndihmë

është fillimi

i një nënshtrimi të gjatë

i cili nuk krijohet lehtësisht.

Lufta për të rigjetur heshtjen

do te jetë e pambarim.

Veshtrimi që i parapriu fjalës

si fantazmë do shfaqet.

Fryma që e ndërmjetësoi

herë pas here do leshojë

një klithme pikëllimi apo dashurie.

Dhe, nëse në me dobesinë tonë

i ledhatojme fjalët pagdhendura

të ardhura nga kreshtat e thepisura të kohëve të gurta

e i bëjmë rruzare për lutjet tona

ose muzgut të ngopur të një të Diele ulërime,

atëherë shpirtrat tanë nuk i këndojnë

venitjes së dritës

dhe as valëve të detit larguar nga bregu.

Fytyra e lodhur

është e mbushur me lot.

Jo të bardhë

por të zi,

ne e kerkojmë

një zë nga errësira

e paralindjes së Fjalës

dhe premtimin e rremë të qetësisë.

Kripa e lotëve

është arka e kujtesës

se fillesave tona detare.

Aty ruhet

psherëtima e thellë

e gjithë kohës sonë

të humbur në hapësirën e pafund.

Në fillim 2

Fryma dhe mushkëritë komplotojnë

kundër heshtjes së shpirtit

në interes të mbretërimit të zërit.

Nuk jane vetem fjalet.

Çdo rrokje është

një formë e mëjtejshme rrokullisje

larguar nga hapësira e frymëmarrjes

që ndërmjetëson për një moment

para së të dorëzohet

tek goja e hapur e dhimbjes fillestare

nën vështrimin e rreptë të rregullit.

Dhe fjalët rendin pas njëra-tjetrës

pandalim në udhëtimin e tyre të gjatë

drejt një rrugëdalje

të padëshiruar dhe plot pengesa.

Të dënuar jemi të lexojmë

kujtimin e gjërave të parealizuara.

Shumë shpesh ndiejme brerje në ndërgjegje.

Ato gjëra të parealizuara na shkatërrojnë

dhe e bëjnë te paaftë krejt gjeneratën

në ndjesitë e reja aq të nevojshme

qe janë brumi i fillimit të ri.

Ato momente të humbura kristalizuar

brenda memories

janë një verejtje

e cila vazhdimisht iu bëhet

përjetimeve të së tashmes

duke krijuar një listë strikte

peytjesh,

qortimesh

për ndjesitë e humbura.

Pse ne nuk pamë nga yjet

bashkë

dhe të hidhëroheshim

qanim hallet e këndonim

apo këtu nën henë

në ujë të hidheshim

po bashku.

Kurrë nuk mund të mohohet fakti

që ne nuk kemi qenë të informuar

rreth asaj që thelbi asaj çka trashëgohet

është formuar

nga mënyra se si është parë rregulli.

Do vdesim, na është thënë,

të mbyllur brenda ca gjërave të sigurta

jo nga ato që kemi ndërtuar vetë,

do biem në heshtjen e trishtuar

rrethuar nga veç vetvetja.

Duke kërkuar magjinë e së ardhmes

ne krijojmë një këngë

kushtuar mërgimit

në burgun e vetvetes.

Marrim frymë përsëri dhe pohojmë

se asgjë s’është e pashmangshme.

Stërmundimi ynë

nuk është thjesht iluzion.

Krijimi i një bote të re po jep sinjalet e saj.

Drita qe ndriçon përsëri

errësirën kaotike të fjalëve të humbura

premton shërim

është ftesë drejt një ngrehine

e një vendi të ri të përbashkët

të qetë

ku nuk kërcënon asgjë.

Profetët po qajnë

Njerëzve ne rruge u është thënë se,

Profetët po qajnë,

për abuzimin e bërë

me fjalët e tyre

të shpërndara për të mbjellë farën e shejtanit.

Gjithandej thonë se

Profetët po qajnë

për shtrembërimin që u është bërë

shkrimeve të tyre,

për vdekjet dhe shkatërrimet,

që bëhen në emër të tyre.

Dielli po zhurit,

Fëmijë që veç qajnë

Në udhëtimet e gjata

Që përsëriten.

Pa përgjigje mbeten peytjet e tyre,

Nënat dhe baballarët e tyre fshehin fytyrat,

Në pamundësi për të shpjeguar,

Pse ata duhet që pambarimisht,

Pa asnjë shpresë te afërt,

Të enden në kerkim të një strehe,

të ushqimit, sigurisë, shpresës.

Profetët po qajnë,

për fjalët e tyre të vjedhura.

nga librat që ata dikur ofruan për të mësuar,

në kohët e lashta,

lidhur me bashkëjetesën, dashurinë

e përkujdesjen për mikun

mbi të gjitha.

Përktheu: Ndrek Gjini - poet, përkthyes. studiues, shkrimtar, kulturolog.

27 views

Shkrimet e fundit