“NË FESTËN EROTIKE”


SHTATË KORRIK 2020

“NË FESTËN EROTIKE”

KUMTESË STUDIMORE

gjata.arqile2@ gmail.com

Aristotel Spiro, Shtëpia Botuese “alcaeus”, viti 2001.

“URIMET MË TË MIRA

PËR ÇASTE TË BUKURA E POETIKE NË JETË!” - Athinë, 7 shkurt  20020,

nga  Prof. Aristotel Spiro.

Përmbledhje.

           Poezia lirike, sidomos ajo për dashurinë, si pjesë e rëndësishme e

komunikimit dhe si shprehje e botës së brendshme e poetit Aristotel Spiro drejt lexuesit na qaset…

          Poezitë e këtij vëllimi i prekim, i shijojmë si ndjesi shpirtërore

nëpërmjet mjeteve artistike të përdorura me elegancë dhe diskursi i fjalëve të përzgjedhura përbëjnë vitalitetin dhe pjekurinë e poezisë së vëllimin poetik “në festën erotike”- Aristotel Spiro, Shtëpia Botuese “alcaeus”, viti 2001,

ISBN, 960-86780-3-X [11]

       Tani që po e rilexoj poezinë e Prof.Pedagogut, A.Spiro  e ndjej veten si banor i poezisë së tij.

     Sipas meje, gjithë kënaqësia estetike, që më dhuron poeti ka  natyrën e përshkrimeve lirike…

     Lirizmi duke qenë përbërës i rëndësishëm në poezi si kategori estetike japin, përcjellin ngarkesa të veçanta ideoemocionale, nga ky realitet janë dhe lirikat e poetit A.Spiro të cilat përshkohen me trajta shumë të ndjera, sidomos në dy poezitë që do trajtojmë.

DASHURI E PATHËNË

Dashuri e pathënë,

më mban në jetë pranë jush

duke shpërfillur ngulmueshëm

barrierat e prezantimeve.

Dashuri e pathënë,

fjalë si ëndrra,

ndërthurur me dhimbje,

që mësojnë thjesht

botën më të vështirë

e më të thyeshme

në fytyrën e unit

të ty-së

dhe në trajtën e ne-së. (f, 7).

       Teksti i poezive është mbizotrues si funksion poetiko-estetik  si dhe

përciell mesazhe  nga (un-i dhe ne-së), që parathotë poeti.

       Për të kuptuar, për të ndjerë shtjellat poetike të autoit mjafton të kesh kërshëri dhe vullnet shpirtëror për t’i lexuar! 

      Personazhi i poezisë është vet poeti, që  me guxim e sinqeritet rrëfehet dhe ka kurajon të ndryshojë karakterin e tij, pasi dhe psherëtima ka ndjenjë.

Autori na thotë:

NË FESTËN EROTIKE

Sot rri heshtur para teje

duke përmbajtur lotët

në abysin e mendimeve,

me barrën e fajit

mbi supe,

që çdo ditë të dashurova

ndryshe;

vazhdimisht transformoja veten

duke ikur nga ai çast

i vetes time të parë.

Vij i ndryshuar

në festën tonë erotike

me dhelka dhe galope

dhe pshertima ka ndjenjë.

Bëhem dinak pa e dashur,

bëhem dikush tjetër pa e kuptuar,

dikush që s’e njeh

vetëm mua.

Çdo herë të tradhtoj padashur,

Gjersa gjithmonë tek ti njoh

vetëm ty. (f,8).

      Poezitë që lexuam më lart janë prurje ku poeti pozon ndjenjat të pasura me lëvizje kuptimore të ndryshme!

     Janë mendime të thella, me rrjedhjet e fshehta, të bukurshkruara si:

(bëhem dinak pa dashur, bëhem dikush tjetër pa u kuptuar.)

Hyrje

         Gjuha, stili, ngarkesat emocionale, pasuria e shprehjeve të autorit

dëshmojnë më së miri se ai është Poet i formuar, jo thjesht si njohës

shkencor i gjuhësisë dhe i letërsisë, por dhe një poet i lindur i fjalës së

shkruar poetike.

      Lirikat si shenjtërim i shpirtit janë shumatore e dëshirave, shuhen me tretjen e mendimeve dhe harohen me përpëlitjen e heshtjes…  

         Në shumë poezi të këtij vëllimi poetik përdoren fjalë kyçe, ku nga

leximi i tyre krijohen imazhe dhe lexuesi shijon bukurinë e poezisë.

Të tilla fjalë kyçe janë:

   “dashuri e pathënë-Prapa hekurave-Në festën erotike-Përtej xhunglës së poezisë-flakë në pasionin e detit-dëgjuam nyjtyme të çuditshme-etje”.

       I pavdekshmi Dostojevski, krahas veprave të tij madhore shkruan se:

      “Bukuria do ta shpëtojë Botën”.

       Poezia mbetet një Diell që ngrohë shpirtin e njerzimit.  Shndërrimet e figurshme përgjatë vargjeve zgjerojnë aftësitë kuptimore të fjalës drejt abstraktimit.

      Në poezinë e këtij vëllimi që po trajtoj, brenda strukturave të vargëzimit autori krijon modele, mënyra, mjete estetike të spikatura, që  motivojnë figurat letrare. 

       Dhe pse Prof. A. Spiro e njeh shumë mirë metrikën në poezi, poeti nuk shkruan me metrikë poezinë e tij.

Një gjykim i tillë është i përligjur, pasi ky këndvështrim i jep autorit, poetit më shumë hapësirë, mundësi dhe figuracion krijimeve poetike.  

Sipas meje, kënaqësija estetike (të cilën e shijoj) që më dhuron poeti e ka vet një natyrshmëri të tillë poezia.

Fjalë kyçe:

   “Poezi, erotike, përsiatje, figuracioni,vegime, trajta, elitar,mesazhe,

semantike.”.        

Poeti si personalitet ka nivel etniko-kulturor të nivelit të lartë, ky realitet  më bën të udhëtoj  nëpër hullit e vlerave të tij krijuese.

-Në poezinë “Në Festën Erotike“ vargjet flasin me  heshtje të supozuar, ku ndihet abstraksioni si përshembull:

   “bëhem dikush tjetër pa e kuptuar,dikush që se njeh dhe as e njoh.“

     Problemet etiko-sociale  të përshkruara në poezitë e vëllimit poetik “Në festën erotike” krijojnë rrugë mendimesh si përsiatje, që na i servir autori...

SKLLEVËR TË FATIT

Nuk jemi ne

ata që ekzistojnë,

prej ca qenie të ndryshme

të huazuara

prej vetes sonë të thjeshtë

të panjohur,

që gjendet poshtë nesh,

ndër zgafellet e fatit tonë

dhe na dhunon

nga çasti në çast

me apokalipsin

....për ne nuk ka mrekulli

   Leksiku i kësaj poezije ndërtohet nga përbërsit kuptimorë, si fushë 

leksikore, ushqen lexuesin me lëndë gjuhësore, që konteksohet me vargje të pjekura poetike.

A - Poeti Mjeshtër i Vegimeve Poetike!

          Në librin poetik që po trajtoj, fatmirësisht gjejmë, i gëzohemi

vegimeve poetike, që me aq mjeshtëri na i sjell si:

 “kujtime të së ardhmes, ngjyrosur me ngjyrat e panjohura, me ndjenjë

egoiste, i dashuruar nga të gjithë dhe skema ngjanë me realen.”.

     Këto vegime janë dritësi që projektojnë individualisht poetin, si thirrje ngazëllyese, përthyer bukur nga përvoja e tij krijuese…

     Siç dhe dihet vegimet e natyrës janë trajta të krijuara nga lindja e diellit në acar, në pranverë, ose në perëndim të tij në kohë pranvere, në rastin tonë këto vegime përafrohen me gëzim në ditë feste…

“Vegimet vijnë në ditë feste:

Sot unë kam festë.

E fitova sërish qetësinë.

Jetoj nga e para në paqe

Me veten time të rifituar.

Në lojën lëvizëse të çasteve.

Një ritual i papërsëritshëm,

Thirrje ngazëllyese,