Gjithçka është e mundur



Sefulla KATA

Kisha dëgjuar nga miqtë e mi se në Tiranë dhe në Durrës, tokat kishin mbetur pa zot. Tiranasit (ose tironsit siç e thonë ata në të folurën e tyre) ua kishin hipur anijeve dhe ishin arratisur në vende të ndryshme të Evropës. Madje disa që kishin pasur fatin të kapnin avionin pasi kishin zbritur nga anija, ia kishin mbathur për Amerikë dhe Australi. Tokat i kishin lënë në mëshirë të fatit sikur të mos i kishin pasur kurrë. Por lajmi përhapet shpejt dhe njerëz si unë vrapuan t’i marrin në mbrojtje këto toka mjerane.

Unë i dola zot një parcele në mes të ullishtës që të çon për tek Qyteti Studenti. E mbaja mend atë vend sepse aty ia kisha këputur gjumit kur shkova të shoh djalin ushtar. Lekë të flija në hotel nuk kisha dhe me tu errur, u futa poshtë një ulliri, mblodha ca barishte dhe i bëra si jastëk, pastaj ia këputa një gjumi për shtatë palë qejfe. U zgjova nga rrezet e diellit që më binin në sy përmes degëve të ullirit, hodha sytë rreth e rrotull se mos shihja ndonjë njeri, por nuk qe e thënë, kështu që i dhashë karar që nëse do të vija herë tjetër në Tiranë, të paktën hotelin nuk do ta kisha problem.

Qëlloi që shteti ra dhe djali u lirua më herët nga ushtria, madje nuk erdhi fare në shtëpi sepse u bashkua me tironsit dhe e mbajti frymën diku në Itali. Ndaj, nuk e pata aspak të vështirë t’i dilja zot tokës sime. Mbase u shpreha gabim, se ajo nuk kishte qenë kurrë e imja, por tek e fundit, përderisa kisha fjetur njëherë mbi të, përderisa djali kishte udhëtuar në të njëjtën anije me tironasit, mbase edhe me të zotin e tokës sime, diçka më takonte dhe mua.

I hipa një furgoni dhe u nisa për udhë. Me vete kisha marrë një thes në të cilin kisha futur një kazmë, një lëmsh peri spangoje dhe nja katër copa druri në formë piketash. Kisha marrë edhe lekët që më kishte sjellë djali nga Italia. Duke mos e ditur se sa kohë do më duhej të qëndroja në Tiranë, lekët domosdo që më duheshin se do ushqehesha se për hotel siç jua shpjegova në fillim nuk kisha nevojë. Me t’i zbritur furgonit, përlava thesin dhe u nisa për nga Qyteti Studenti. Në fillim u hutova pak se vendi kishte filluar të ndryshonte. Gjithandej kishin filluar të priteshin ullinjtë dhe të ngriheshin baraka. Me pak vështirësi, e gjeta ullirin tim. Për fat, ai ndodhej diku më sipër rreshtit të fundit të fjetoreve të studentëve dhe barakat nuk kishin mbërritur deri atje. U ula poshtë ullirit si para disa viteve dhe i hodha një sy vendit. Pastaj nxora nga thesi kazmën dhe piketat dhe ia nisa punës. U nguta ca se nuk i dihej. Numërova nja njëqind hapa nga ulliri dhe ngula piketën e parë. Pastaj veprova njëlloj edhe për tre të tjerat. Mora perin e spangos dhe fillova të bashkoj piketat. Doli një goxha sipërfaqe për ta pasur zili. U ngjita në ulli dhe i hodha një sy. Bukur, - thash me vete, por po të kisha pasur më shumë spango, mund të kishte dalë ca më e madhe. Gjithë ajo parcelë, me ullirin ku kisha fjetur në mes, por edhe me të tjerët që ende nuk i kishin prerë, dukej alamet prone. Gati-gati, sa ajo e Tuç Markut. M'u kujtua Tuçi, dhe si për dreq m'u kujtua dhe e dashura që kisha prej vitesh në fshat. Po ja jap edhe asaj një copë troje për të ndërtuar një shtëpi që ta kem përsëri afër si atje në katundin tim të vogël dhe më qeshi buza. Me të shoqin kisha goxha muhabet, kështu që e dija se nuk do të ma prishte. Tek e fundit kisha ndërmend t’ia shisja fare lirë.

Dola shëtitje nëpër kodër dhe nuk po më linte meraku. Zbrita tek rruga e Elbasanit, hyra në një dyqan dhe mora nja njëzet metër plastmasë dhe pak tel të butë. U ktheva tek ulliri im dhe fillova të sistemoj plastmasën. Doli një goxha kasolle, më e mirë se ajo e ekskursionistëve. Pastaj hyra në dyqanin e parë me dërrasa që ishte hapur aty pranë, nga dikush që po ndërtonte një shtëpi, bleva ushqime dhe qirinj derisa të mund ta elektrifikoja kasollen. Ndërkohë nxitova të ha darkë nën dritën e qiririt, një darkë e shijshme me një rrotull sallami, një copë të madhe djathi dhe një birrë « Tirana » e cila m'u duk mjaltë e ëmbël. Pastaj e fika qiririn dhe u shtriva mbi barin e thatë dhe gjumi më zuri si njëherë e një kohë.

Të nesërmen u zgjova shumë shpejt dhe nisa të sillesha vërdallë. Isha i gëzuar që kisha fjetur në tokën të cilës i kisha dalë zot e nuk kisha lënë të ma prekte njeri. Tek e fundit ajo, tokë pa të zot ishte. Pronar humbi, pronar gjeti.

Duke qenë i sigurt se tani e kisha siguruar tokën që më duhej, u nisa për në fshatin tim që të gjeja ustallarët. Shtëpia duhej ndërtuar sa më parë se me qeveritë tona nuk i dihet kurrë. I ndërrojnë shumë shpesh ligjet, për qejf të tyre e për inat të opozitës. Kur hyra në fshat i hodha një sy asaj pak toke që kisha. Ma kishte lënë trashëgim im atë dhe e ruaja si sytë e ballit. Vërtet do largohesha pasi të kisha ndërtuar shtëpinë e re në Tiranë por atë tokë nuk do guxonte të ma prekte kush se nuk ishte tokë pa zot si ajo që kisha rrethuar në Tiranë.

Me ustallarët nuk pata kurrfarë problemi pasi ata të papunë ishin ngaqë në fshatin tim kishte vite që nuk ndërtohej më. Punonin edhe lirë se ishin hallexhinj. Nuk bëra kurrfarë pazari me ta se do t’i mbaja me ushqim dhe fjetje dhe sigurisht që do pranonin çfarëdo pagese që t'u jepja. Madje kisha në kokë edhe një plan tjetër. Të mos u jepja asgjë por t’i ndihmoja të rrethonin edhe ata ndonjë copë tokë të mbetur pa pronar. Natyrisht jo afër meje se aty ishte planifikuar të vinte tjetërkush dhe doja të jetoja i qetë me gruan dhe të dashurën time. Kurse ne dy burrat do t’i përvisheshim punës për të shitur tokat e tjera që mezi prisnin të gjenin një pronar të ri ngaqë kishin mbetur fare jetime.

Sipas planit filloi ndërtimi i të dyja shtëpive njëkohësisht. Mbi mure valëviteshin dy flamuj të mëdhenj të cilët i kisha blerë diku në rrugë : ai i partisë në pushtet dhe ai i Bashkimit Evropian. Me këtë lloj mbrojtje që u kisha siguruar dy shtëpive në ndërtim e sipër, nuk kishte polici ndërtimore që të më afrohej.

Meqë djali kishte ca kohë që nuk më sillte më lekë (siç duket nuk e linte e shoqja, një vajzë shumë kurnace nga Moldavia me të cilën kishte rënë në dashuri kur punonte si punëtor dhome në një hotel me dy yje), iu përvesha vetë punës bashkë me shokun tim dhe bëmë goxha lekë me shitjen e tokave. Kishim korruptuar kryeplakun e fshatit i cili kishte bërë në një letër një si biçim tapie me emrin e pronarit bosh dhe e vinte vulën pa iu dridhur dora në këmbim të një dorë lekësh që i merrte si shpërblim për guximin. E kishte shumëfishuar në një fotokopje dhe sa herë që na e lypte nevoja na jepte ndonjë të tillë të vulosur. Emrin e pronarit të ri dhe formalitetet e tjera i shënonim vetë. Ndërkohë grave vazhdonim t'u dërgonim lekë pa hesap që ato të mund të jetonin të lumtura në shoqërinë e njëra-tjetrës ashtu siç jetonim edhe ne të dy në Tiranë.

Kur mbaroi kati dytë i shtëpisë sime, kisha bërë goxha lekë ndaj e ndërrova krejt projektin. I shtova dhe nja tre kate të tjera dhe ajo mori formën e pallatit. I propozova shokut tim ta shiste shtëpinë bashkë me tokën që i kisha shitur unë me një çmim simbolik dhe t’i përdorte lekët për të blerë një apartament tre dhoma e kuzhinë në pallatin tim. Për atë lloj shoqërie që kishim prej vitesh, e dija që nuk do të hezitonte fare dhe ashtu ndodhi. Blerësin e ri ia gjeta unë në këmbim të një bakshishi të vogël që i kërkova. Natyrisht blerësit jo shokut tim.

Tani u bë kohë që jetojmë në të njëjtin pallat, secili i lumtur në shtëpinë e tij, unë në të dyja. Ai e vazhdoi biznesin e shitjes së tokave dhe më bleu edhe një hyrje tjetër për djalin të cilin e ka student në Fakultetin e Drejtësisë. Ka vendosur ta bëjë prokuror se ku i dihet?! Ne në rregull jemi me të gjitha por siç jua thashë në fillim, shteti tek ne është fare i pabesueshëm. Aty e ke me vete, aty të lë në mëshirë të fatit. Madje janë hapur fjalë, se ky aktuali, ka filluar të gërmojë nëpër zyrat e regjistrimit të pronave, nëpër hipoteka dhe nuk i dihet se çfarë mund të ndodhë. Ne shitjet i kemi bërë të rregullta, me firmë e vulë, me noter e me hipotekë, por noterët dhe drejtorët e hipotekave ndërrohen kaq shpesh sa nuk i kap dot. Madje shumica e tyre kanë ndjekur shembullin e tironsave. Ia kanë mbathur jashtë shtetit. Në fillim çuan depozitat, pastaj vajtën edhe vetë. Natyrisht që fëmijët i prisnin andej sepse patën vajtur për studime. Tani familja u ribashkua dhe hajde gjeji se ku janë.

Një gjë nuk po na shkon siç duhet : hipotekimi i pallatit. Janë hapur fjalë se tironasit po kthehen nga kurbeti sepse edhe andej ka pllakosur kriza dhe nuk ka punë. Ata që kanë mbërritur, kanë filluar të kërkojnë pronat e tyre zyrë më zyrë. Nuk besoj se do të mund t’i gjejnë sepse ato tashmë kanë ndërruar krejtësisht pamje. Dikush thotë se edhe tapitë e vërteta të tyre nuk mund të gjenden pasi janë zhdukur në nëntëdhjetë e shtatën. Dikush thotë se qeveria e ka një kopje dhe e ruan për t'u bërë presion pronarëve të rinj me qëllim që ta lirojnë pak dorën në kohë fushate. Pronarët e apartamenteve të cilët i kanë blerë në pallatin tim kanë filluar ta ngrenë zërin. Kanë shkuar disa herë në hipotekë por përgjigja ka qenë negative. Tani kanë filluar të më bëjnë presion mua. Harruan se unë i solla në Tiranë dhe i bëra me apartament. Po tregohen fare mosmirënjohës. Disa duan t’i shesin e të bien rehat por nuk po ia dalin dot sepse blerësit u kërkojnë dokumentin e hipotekës.

Më ka hyrë vërtet frika. Kam vajtur edhe unë disa herë në hipotekë, por as derën nuk ta hap njeri. U kam telefonuar shumë shokëve por asnjëri nuk më përgjigjet. I premtova njërit "Mercedesin" gjashtëdhjetëmijë dollarësh dhe një apartament të cilën pata vendosur të mos e shes, në këmbim të dokumentit të hipotekës së pallatit, por më tha se kishte frikë. Vërtet kishte vite që merrej me këtë punë e gjithmonë ia kishte dalë, por këtë herë nuk ia mbante. Po bie erë burgu, miku im, - më tha. U ka hyrë frika në palcë të gjithëve. Kanë filluar të heqin nga duart edhe byzylykët e floririt se u duken si pranga.

Jam vërtet në pikë të hallit. Gjithsesi, një gjë është e sigurt. Unë atë pallat e kam ndërtuar me djersën e ballit, në tokën që ma la trashëgim… miku im i mirë tironas kur iku në kurbet këtu e tridhjetë vjet më parë. Qeveritë i kam votuar sa herë ma kanë kërkuar. Bashkimin Evropian e kam nderuar me flamurin që ende valëvitet mbi tarracën e pallatit. Letrën e kryeplakut e kam. Nuk kam arsye të trembem. Edhe nëse shteti insiston, skemën e mbrojtjes e kam gati. Do të hap proces gjyqësor kundra shtetit. Do të ankohem edhe në Hagë. Derisa gjyqi të ketë përfunduar në të gjitha shkallët, derisa në Hagë t’i ketë ardhur radha dosjes sime, shumë vite do kenë kaluar. Unë do jem plakur, pronarët e apartamenteve do jenë lodhur duke bredhur zyrë më zyrë, mundet që edhe tironsit të jenë kthyer përsëri në vendet ku patën emigruar, mundet… Gjithçka është e mundur në një vend si i yni.

28 views1 comment

Shkrimet e fundit