Fatmir Terziu: Kur zëri i intelektualit bashkohet me zërin e qytetarit

Kur zëri i intelektualit bashkohet me zërin e qytetarit

Në momente të rëndësishme për fatin e një kombi, fjala e intelektualit merr një peshë të veçantë. Ajo nuk është thjesht një opinion individual, por një thirrje e ndërgjegjes publike, një kujtesë se demokracia nuk mund të mbijetojë pa përgjegjësi, pa llogaridhënie dhe pa respekt për vullnetin e qytetarëve. Në mbështetje të protestës së madhe qytetare që po zhvillohet në Tiranë, Prof. Dr. Gëzim Alpion ka shprehur qartë shqetësimin e tij për gjendjen politike dhe morale të vendit. Në një deklarim të drejtpërdrejtë ai thekson: “Me sa kuptoj unë, protestat e ditëve të fundit janë kundër kësaj qeverie të korruptuar në palcë dhe gjithë moçalit politik të katër dekadave të fundit.”

Kjo nuk është thjesht një kritikë ndaj një administrate të caktuar. Është një reflektim mbi një problem më të thellë, që ka shoqëruar tranzicionin shqiptar për dekada të tëra: mungesën e një ndarjeje të qartë me kulturën e pandëshkueshmërisë, klientelizmit dhe abuzimit me pushtetin. Historia, siç na kujton profesori, ka dhënë vazhdimisht të njëjtin mësim: “Historia tregon se të dehurit nga pushteti dhe pasuria e siguruar në mënyrë të paligjshme mësojnë shumë vonë se populli është i vetmi sovran.”

Ky është një parim themelor i demokracisë. Asnjë pushtet nuk është i përjetshëm dhe asnjë qeveri nuk mund të qëndrojë mbi vullnetin e qytetarëve. Populli është burimi i legjitimitetit dhe kur ai ngre zërin, ai kërkon të dëgjohet. Veçanërisht i fortë është reagimi i Prof. Alpion ndaj çdo veprimi që cenon interesin kombëtar dhe integritetin territorial të Shqipërisë. Ai shprehet pa ekuivok: “Pazarllëqet në kurriz të integritetit territorial të vendit janë leitmotiv i turpshëm dhe i dënueshëm i shtetit modern shqiptar. Këto veprime kanë vetëm një emër: tradhti kombëtare.”

Këto fjalë përbëjnë një kujtesë të fortë se interesi kombëtar nuk mund të bëhet objekt kompromisesh politike apo kalkulimesh të ngushta pushteti. Historia i ka gjykuar gjithmonë ashpër ata që kanë vendosur interesin personal mbi atë të kombit. Në fund, profesori ngre një kërkesë që prek thelbin e shtetit ligjor: “Personat përgjegjës për degradimin e vendit në këtë derexhe duhet të largohen menjëherë nga jeta publike ose të përballen me ligjin.” Kjo nuk është një thirrje për hakmarrje politike. Është një kërkesë për drejtësi, për përgjegjësi dhe për rivendosjen e besimit të qytetarëve tek institucionet. Asnjë shoqëri nuk mund të ecë përpara duke fshehur gabimet, duke amnistuar korrupsionin apo duke injoruar dëmin e shkaktuar ndaj interesit publik. Protestat qytetare janë pjesë e natyrshme e demokracisë. Ato janë mënyra me të cilën qytetarët kujtojnë se sovraniteti nuk buron nga zyrat e pushtetit, por nga vullneti i lirë i popullit. Kur këtij zëri i bashkohet edhe fjala e intelektualëve të njohur si Prof. Dr. Gëzim Alpion, mesazhi bëhet edhe më i qartë: Shqipëria ka nevojë për përgjegjësi, ndershmëri, drejtësi dhe respekt ndaj qytetarëve të saj. Sepse në fund të fundit, siç e ka dëshmuar historia e kombeve, pushtetet kalojnë, por populli mbetet.

Zëri i Prof. Dr. Gëzim Alpion jehon edhe në mediat ndërkombëtare

Mbështetja e Prof. Dr. Gëzim Alpion për protestat qytetare në Shqipëri nuk është kufizuar vetëm në deklaratat e tij publike. Ai ka qenë gjithashtu pjesë e një diskutimi të gjerë ndërkombëtar mbi zhvillimet e fundit në Shqipëri, në një podcast të drejtuar nga gazetari britanik Adrian Goldberg, ku mori pjesë së bashku me profesorin e njohur të politikës ndërkombëtare, Scott Lucas.

Në këtë bisedë u trajtuan protestat që kanë tërhequr vëmendjen e mediave botërore dhe që tashmë njihen gjerësisht si “Flamingo Revolution”, një lëvizje qytetare që nisi si reagim ndaj projekteve të diskutueshme të zhvillimit turistik dhe që më pas u shndërrua në një revoltë më të gjerë kundër korrupsionit, mungesës së transparencës dhe përqendrimit të pushtetit.

Podcasti “Albania’s Flamingo Revolution – And The Trump Connection” i kushtohet pikërisht analizës së këtyre protestave, ndikimit të tyre në jetën politike shqiptare dhe debatit ndërkombëtar që ka lindur rreth projekteve të lidhura me Jared Kushner dhe Ivanka Trump në Shqipëri. Në këtë diskutim, Prof. Alpion paraqet këndvështrimin e tij si sociolog dhe studiues i proceseve shoqërore, duke e vendosur protestën shqiptare në një kontekst më të gjerë demokratik dhe qytetar.

Fakti që një akademik shqiptar me reputacion ndërkombëtar si Prof. Dr. Gëzim Alpion është ftuar të analizojë këto zhvillime në media britanike dhe ndërkombëtare dëshmon se ajo që po ndodh sot në Shqipëri nuk perceptohet më si një çështje e brendshme politike. Përkundrazi, ajo po shihet si një test i rëndësishëm për demokracinë, transparencën dhe marrëdhënien midis interesit publik dhe interesave të mëdha ekonomike e politike.

Në këtë kuptim, qëndrimet e Prof. Alpion përputhen me mesazhin që ai ka përcjellë vazhdimisht: se sovrani i vetëm në një demokraci është populli dhe se çdo pushtet që harron këtë parim përballet herët a vonë me gjykimin e qytetarëve dhe të historisë.