E padukshmja e politikës, faktori më regresiv për shqiptarët



(Intervistë dhënë gazetës „Telegraf“ nga Prof Dr Fatmir Terziu, Drejtor i kompanisë mediatike “Albanian Info Ltd” në Mbretërinë e Bashkuar)

Intervistoi: Jakup Gjoca

Fatmir Terziu është një shkrimtar shqiptar, studiues, regjisor, kritik i artit dhe letërsisë. Ka punuar për disa vite në fushën e arsimit në disa institucione të Shqipërisë. Ka publikuar shkrime në gjithë shtypin shqiptar dhe ka qenë gazetar i gazetës "RD", kryeredaktor i gazetës së pavarur "Fjala e Lirë" dhe Drejtor i Televizionit "Dardan". Në vazhdim të edukimit të tij të mëtejshëm ka studiuar në High Melton College, South Thames College për gjuhën angleze dhe për HNC, Certificatë e Lartë Nacionale në Britaninë e Madhe për Media Production (media prodhimtari). Ka marrë nivelin e lartë (Gradën-nivel A) për Communication Media (media komunikim) pranë Universitetit London South Bank University (2004). Më tej kreu studimet në London South Bank University, pranë Faculty of Arts and Human Sciences për Digital Film dhe Video Production (2004-2007). Autori ka fituar gradën e Masterit për Media, Kulturë dhe Politikë pranë Roehampton University në Britaninë e Madhe dhe Phd-së për Media, Kulturë, Politikë nga London South Bank University, ku ndoqi dhe studimet e postdoktoraturës. Ai është dekoruar nga Presidenti i Republikës së Shqipërisë me titullin „Mjeshtër i Madh“. Ka botuar disa libra në të gjitha gjinitë, gjithashtu dhe disa studime në dygjuhësi, të cilat janë nominuar për Çmime Letrare Kombëtare dhe janë përfshirë në Kurrikulën e Librave të miratuar nga Ministria përkatëse. Ai është Drejtor i kompanisë mediatike “Albanian Info Ltd” në Mbretërinë e Bashkuar, kompani e regjistruar në bazë të ligjeve të MB-së, gjë që e mban gjithnjë në korent me situatën aktuale në mesin e shqiptarëve, në vendin ku jeton dhe punon si dhe në Atdhe e më gjerë. Për këtë arsye redaksia jonë iu drejtua me disa pyetje, për të cilat ne e falenderojmë paraprakisht.

1. Prof. Terziu, cili është vlerësimi juaj për situatën politike në Shqipëri?

Përgjigje:

Një situatë e tillë e tensionuar, natyrshëm nuk do veshë të mprehta, as dhe ndonjë mjet të sofistikuar për t'ia dëgjuar zërin edhe në skajin më të largët gjeografik. Zërin, nëse do të ishte thjesht i tillë, sepse natyrshëm është një britmë, një ulërimë që vjen nga faktorë të tensionuar në vitet e tranzicionit, e pse jo në këto dekadat e fundit në Shqipërinë politike. Kësisoj situata politike mbetet një problem që varion, nga i dukshmi mes zhurmës, dhe nga i padukshmi mes shushuritjeve që prodhojnë prapaskenat e politikës. Këto prapaskena gjithnjë janë modeli më i kamufluar, ku paraja lëviz ngutshëm dhe mistershëm, ku gjithnjë pritet që i huaji të vijë e të qetësojë mjedisin politik. Koha me Covid-19 të huajin e ka lënë disi larg, ose paksa „në hallet e tij“, ndaj dhe opozita tashmë ndodhet vetëm me fatin e vet, me zërin e vet, me asnjë zë tjetër „ndihmës“, sikurse ndodhte dhe ka ndodhur më parë.

Momenti më delegon pas, jo si i vetmi shembull, pikërisht në javën e fundit të qershorit të vitit 2010, kur Europarlamentari Joseph Daul, së bashku me eurodeputetin Martin Schultz, kryetar e atëhershëm të grupit të partive të majta në Parlamentin Evropian, që ishin përpjekur të negocionin për gjetjen e një zgjidhje të situatës politike të atëhershme në Shqipëri, kur fjalia e prerë „nuk ka shpresë për zgjidhje të shpejtë të krizës“ natyrshëm vazhdon të ketë efekt të njëjtë, tashmë në krah të kundërt. Jo më kot atëherë Europarlamentari Joseph Daul do të shprehej prerë: „Nuk pres zgjidhje në Tiranë!“

2. Cili është shpjegimi juaj, pse Bashkimi Europian për të tretën herë i mbyll portat e hapjes së negociatave për anëtarësim në BE?

Përgjigje: Mendoj se janë shumë faktorë në këtë pikë. Bashkimi Europian ka ndoshta të drejtën e tij të bazuar të refuzimit, kur sheh se gjërat nuk janë ashtu sikurse ata mendojnë, kur në fakt ata kanë informacine dhe bazohen në realitetin aktual të situatës politike në Shqipëri. Ndaj me sa duket me këtë Qeveri, me këtë Kryeministër, që nuk bën asnjë tentativë të zbusë tonet, nuk mendoj se mund ta shikojnë të arsyeshme këtë pikë. Më tej, ky është një nga problemet që duhet të sigurojë dhe konsiderojë se të paktën politika qeverisëse sot duhet të ketë vëmendjen më të madhe tek Shqipëria, tek shqiptarët, që mendojnë përditë të lënë vendin, tek hallet dhe problemet që janë të konsiderueshme. Kësisoj nuk duhet konsideruar aq thjesht, aq kalimtare hera e tretë e refuzimit, por si një kryefjalë e problemit ku fryma e bashkëpunimit e sigurimi i dialogut politik dhe më kryesorja se si forcat politike e konsiderojnë rëndësinë e anëtarësimit në BE, duhet të jetë pikë së pari preokupimi bazë i gjetjes së gjuhës së përbashkët nga ana e Qeverisë, e Kryeministrit, e Presidentit dhe jo një faturë që i vishet vetëm zërit kritik të opozitës, e cila për hir të faktit ka sot vetëm zërin e saj, se askush nuk e mbështet, aq më shumë përditë e më shumë, bëhen plane e kurthe se si të shkëpusin prej mbijetesës së saj politike.

Kriza shqiptare ndoshta nuk mund të kishte ardhur në një kohë më të vështirë për kohën kur BE po refuzon për herën e tretë, e cila, përveç që përballet me një katastrofë të madhe të shëndetit publik, tani duhet të luftojë me një nga vendet që kërkon të bëhet pjesë e saj. Deri më tani, përgjigjja e bllokut është relativisht e qartë. Presidentja e Komisionit Evropian Ursula von der Leyen shprehu shqetësim në lidhje me situatën në disa vende, duke u thënë gazetarëve se masat e urgjencës duhet të jenë proporcionale me pandeminë dhe t'i nënshtrohen kontrollit (një hap i dukshëm nga deklarata e saj fillestare mbi këtë çështje, në të cilën ajo nuk përmendi asnjë shtet me emër). Një deklaratë nga 13 vende të BE, madje as shumica e vendeve anëtare të bllokut, paralajmëroi se masa të tilla do të rrezikonin minimin e sundimit të ligjit, demokracisë dhe të drejtave themelore (megjithëse kjo deklaratë gjithashtu nuk arriti të përmendte Shqipërinë në mënyrë specifike).

3. Si mund ta kuptojnë krerët e Bashkimit Europian dhe udhëheqësit e vendeve të Europës përgjigjen e kryeministrit Rama se vendet që vendosin veto, si Hollanda, kanë këtë qëndrim negativ ndaj intergrimit të Shqipërisë sepse kamë problemet e tyre të brendshme?

Përgjigje: Gjithkush e kupton se është mjaft e thjeshtë për ta nënkuptuar një përgjigje të tillë. Kur e kupton dështimin, dhe nuk dëshiron ta pranosh atë si një dështim pas dështimi, natyrshëm e gjen një arsye. Aq më shumë mirëkuptohet, kur Kryeministri i Shqipërisë i di aq thellë problemet e brendshme të Hollandës, sa që ato probleme të brendshme të tyre i bëhen gjithnjë pengesa Shqipërisë (?!).

4. Prof. Terziu, çfarë përshtypje ju bëri Juve, por edhe shqiptarëve mbarë Botës, që pikërisht, ditën që Gjykata Speciale e Hagës nxjerr me pranga në duar në gjyq udhëheqësit e UÇK-së, kryeministri Rama zhvillon takimin me Vuçiç për Minishengen, Vuçiç ish ministrin e Milosheviçit