Aleksandri i madh i Maqedonisë – miti dhe njeriu


Resmi Osmani, shkrimtar dhe studiues

Prof Dr Resmi Osmani

SAGA TRAGJIKE E FAMILJES SË ALEKSANDRIT TË MADH

Shkëpurur nga libri-ese ”Aleksandri i madh i

Maqedonisë – miti dhe njeriu”


Njohja me pjesëarët e familjes të Aleksandrit të Madh dhe fundin e fatit të tyre, nuk është vetëm kërshëri por edhe një rast për të mësuar sesa e egër,e pamëshirshme, çnjerëzore dhe mizore, ishte lufta për pushtet dhe trashëgimin e fronit mbretëror, në kohën për të cilën bëhet fjalë( vitet 316-295 e.v.)Oborret mbretërore kanë qenë të zhytura në pellgjet e gjakut të derdhur për sundim, pa kuesyer as gratë as fëmjët ende kërthi e të pafajsëm.Shembulli që e rrëfen më mirë, është fundi I pjestarëve të familjes së Aleksandrit të Madh, që I përkasin dinastisë së vjetër maqedonase Argeide.

I kapërcejnë përmasat e teagjedive shekspiriane.

Filipi II, mbret, babai i Aleksandrit.Vdiq në kulmin e fuqisë së tij, i vrarë nga oficeri i tij truprojtës, Pausaniu, më 316 e.v. gjatë ceremonisë së martesës së vajzës së tij, princeshës Kleopatra me mbretin epirot Aleksandër Molosi. Ishte në moshën 48 vjeç.

Olimpia, nëna e Aleksandrit. U vra me urdhër të diadokut[1] Kasandër[2], në luftën për trashëgimin e fronit të mbretërisë, në moshën 58 vjeçe, pas një rrethimi të gjatë në kështjellën e Pidnës. U ndalua nga vrasësit që të varrosej me ceremonialin mbretëror që i takonte rrangut të saj.

Aleksandri i IV; bir i Aleksandrit dhe princeshës afgane Roksana,i lindur në Babiloni dhe i shpallur mbret që në lindje të tij.U vra me urdhër të diadokut Kasandër, në Maqedoni më 309 e.v. në moshën 14 vjeç, që të mos ishte mtues për fronin që e pretendonte Kasandri.

Barzina(363-309 e.v.).Grua pa kurorë e Aleksandrit, bijë e satrapit Artabaz, sundimtarit të Frigjisë në Azi të Vogël. Ajo ra robinë në kampin e Damaskut më 333 e.v.Ishte 30 vjeçe kur Aleksandri e mori si Konkubinë. Më 327 i lindi djalin Herakliun. Pas martesës së Aleksandrit me Statirën, bijën e Darit, u tërhoq në Frigji të Azisë së Vogël.Në luftën për trashëgimin e fronit, u vra me gjith të birin nga gjenerali Polisperkon[3].

Herakliu, bir i paligjshëm i Aleksandrit me konkubinën Barzina, u vra me urdhër të diadokut Polisperkon, më 309 e.v.,në moshën 18 vjeç në Frigji të Azisë së Vogël.

Roksana, gruaja e parë e ligjshme e Aleksandrit, me prejardhje Baktriane(Afgane), nëna e Aleksandrit IV.U vra pas të birit, në qytetin e Amfipolit të Maqedonisë, me udhër të Kasandrit më 309 e.v..

Statira, gruaja e dytë e Aleksandrit, e bija e mbretit Dar të Persisë. Pas vdekjes së Aleksandrit ajo ishte shtatzënë.U vra në Babiloni, pas vdekjes së Aleksandrit, për shkak të xhelozisë nga Roksana, që edhe ajo ishte shtatzënë.E mbyti në pus, me gjithë të motrën e saj më të vogël, Dripetidën, të venë e Ifestionit, shokut të ngushtë të Aleksandrit. E bëri që i biri që do të lindej të mos kishte pretendet për trashëgimin e fronit të Aleksandrit.

Kleopatra;e motra e Aleksandrit.Gruaja e Aleksandër Molosit, u vra me urdhër të Antigon Gonates, më 308 të e.v. pas vrasjes së Olimpias, u internua në Sardi të Lidisë në Azi të Vogël dhe kaloi dhjetë vjetët e jetës në arrest shtëpie. Në tentativë për tu larguar te Ptolemeu[4](Atë kohë mbret i Egjyptit),që kishte zbarkuar në Traki, u kap dhe u vra.U varros me nderime mbretërore.

Thesalonika; motra e Aleksandrit nga i ati, bijëe Nikesipolës ilire.U quajt me këtë emër me rastin e një fitoreje të Filipiot në Thesali.U martua me Kasandrin, birin e Antipatrit. Me emrin e saj, Antipatri quajti qytetin e sotëm të Selanikut. Lindi tre djem: Antipatrin e Ri,Filipin dhe Aleksandrin. U vra nga I biri, Antipatri i Ri, pasi mori anën e djalit Aleksandër për trashëgimin e fronit, midis tij dhe të vëllait më 295 e.v.

Aminta IV dhe Kinana; Aminta IV, ishte djali i mbretit Perdika, vëllai i Filipit.I takonte trashëgimi I fronit, por Ishte i mitur kur i vdiq i ati, dhe Filipi II e shpalli veten mbret. Më von, Filipi e martoi me te bijen princeshën Kinana,(motër e Aleksandrit nga i ati), bijë e Audatës. Trime,gjuetare dhe lufrërare. Lindi një vajzë Euridiçen. Amintën IV, në luftën për fronin, e vrau Aleksandri dhe Kinana mbeti e ve. Nuk u martua dhe iu përkushtua rritjes së të bijës.Vajzën, Euridiçen e martoi me Filip Arrideun, por më parë ia kishte premtuar regjentit Perdika. Ky i fyer, u hakmorr dhe Kinana u vra në luftë kundër Alketit, vëllait të diadokut Perdika[5], më 323 të e.v.

Filip Arrideu; vëlla i Aleksandrit nga babai, djali i balerinës Filina. U shpall mbret pas vdekjes së Aleksandrit në Babiloni me emrin Filip Arrideu. Ishte i metë nga mendja dhe epileptik, ishte më tepër një mbret kukull dhe në vend të tij, mbretëronte e shoqja Euridika dhe regjenti Kasandër. Mbretëroi gjashtë vite. U burgos me gjithë të shoqen nga Olimpia. U vra që t’i hapte rrugën për mbretërim Aleksandrit IV, më 317 e.v.

E shoqja vari veten.

Evropa, motra e Aleksandrit nga babai, vajza e gruas së fundit të Filipit,Euridiçe –Kleopatra. U vra bashkë me të ëmën me urdhëer të Olimpias më 336 e.v.

Sikundër shihet, askush nga familja mbretërore nuk ka pasur vdekje natyrore, ose janë vrarë me njeri-tjetrin ose nga diadokët pretendentë për fronin e Maqedonisë. Dinastia e vjetër mbretërore Argeide, që për katërqind vjet i kishte dhënë Maqedonisë njëzet e katër mbretër, pas vdekjes së Aleksandrit të Madh, u zhyt në një pellg gjaku.Fundi i saj qe një tragjedi rrëqethëse, e llahtarshme, me shumë akte, me krime të përbindshme, që nuk kursyen as gratë as fëmijët e pa fajshëm. Nuk mbeti asnjë trashëgimtar dhe u shua. Në vend të saj mbretëruan dy dinasti: Antipatride dhe Antigonide, që vazhduan mbretërimin deri në pushtimin romak.

Tiranë,208-209

Botim i “Luma grafik”, Tetovë 2010

[1] Diadok, u quajtën pasardhësit e Aleksandrit të madh, me të drejtë trshëgimi të mbretërisë. [2] Kasandri, I biri I Antipatrit, regjent I Maqedonisë në mungesë të Aleksandrit të Madh. [3] Gjenetal ilir në ushtrinë maqedonase. [4] Ptolemeu, vëlla nga babai I Aleksandrit, general, që e shpalli veten mbret I Egjyptit. [5] Perdika,general, të cilit I besoi regjencën Aleksandri para vdekjes.

44 views1 comment

Shkrimet e fundit